Jozef, de figurant

jozef
Standaard

Op verzoek: in de herhaling:jozef

Dit kerstverhaal is voor de losers, de invisibles, de dromers.

Dit kerstverhaal is voor al de mensen die onzichtbaar zijn, onmisbaar en cruciaal zijn, maar nooit de credits krijgen. De mensen met moedige daden op hun conto, maar die nauwelijks worden gezien. De mensen die grote dingen zien, maar niet  worden begrepen.

Dit kerstverhaal gaat over Jozef. De man van de bijrol. De figurant.

 

Jozef

Probeer eens een beeld van dit figuur te krijgen.

Je bent een houtbewerker in een klein dorpje. Je mag trouwen met een jonge vrouw. Jullie zijn door de families voor elkaar bestemd.

Oprecht als je bent, leef je in lijn met de tradities en zeden van je dorp. Geen seks voor het huwelijk.

Op een dag komt ze bij je.

“Jozef, ik moet je wat vertellen”, de bambi-ogen kijken je onzeker aan. “Ik… ik… ben zwanger…”

Er schiet van alles door je heen.

Ongeloof!

Schaamte!

Boosheid!

Verdriet!

Wie is het?

Wie is het?

Ontzet ren je weg.

Door de tranen heen zoek je je weg.

Weg.

Weg.

Je eerzame bestaan temidden van de gemeenschap valt in duigen. Een deken van schaamte bedekt je leven. Maar je weet het zeker! Het is niet van jou!

Van wie dan wel? Een Romeins soldaat die zijn handen niet thuis kon laten? Iemand anders uit het dorp?

… maar wat zijn nu de consequenties voor Maria? Hoe gaat het met haar verder? Zal ze terecht staan? Verstoten worden?

… je beseft – ondanks alles – dat je niet wilt dat zij in het verdomhoekje komt! Je hebt haar lief.

… je neemt een besluit. Een moedig besluit. Als je haar nu in het geheim verlaat, komt ze misschien niet in opspraak. Je zou, door je plotselinge afwezigheid, de schuld op je nemen.

Vastberaden val je in slaap. Jozef.

“Jozef, Jozef!”

Het lijkt alsof je wakker wordt en je ogen opendoet…

Daar staat een engel.

“Jozef, verlaat Maria niet. Je bent een zoon van David. Gods geest heeft Maria zwanger gemaakt”

“Maria zal een zoontje krijgen. Noem hem Jezus, want hij zal zijn volk bevrijden. Dit is de jongen die Jesaja voorzegd heeft”

 

Een wonderlijk verhaal

Jozef, je naam betekent: “De Heere zal vermeerderen”. Dat had je je waarschijnlijk wel anders voorgesteld.

Je had misschien gehoopt op een groot aannemersbedrijf. Mensen bij jou in dienst. Of misschien had je gedacht aan een groot gezin.

Maar deze eerste zoon; die heeft God inderdaad zelf voor zijn rekening genomen. Daar hoefde je niets voor te doen.

De Heere vermeerdert.

Wat je er ook van gelooft. Het is een wonderlijk verhaal.

Hoe onwerkelijk. Een droom. Een engel. En daar moet je het mee doen.

Tot drie keer toe.

De eerste keer: “Maria is zwanger van de geest van God. Neem haar bij je”

De tweede droom: “Ga, vlucht naar Egypte!” Een hele reis naar het onbekende land, een toevluchtsoord. Jij, Jozef, mag het Kerstkind naar Egypte brengen.

De derde droom: “Je mag weer terug naar Israël” Als Mozes, wordt je door God in beweging gezet en leid je Maria en het kind weer terug naar het land van de belofte. De belofte die bezig is zichzelf te vervullen.

Jozef, de dromer…

Een engel. Een droom. Drie keer nog wel.

Maar voor jou geen veelkleurige mantel.

Voor jou geen korenschoven die zich voor je buigen.

Geen zon, maan en sterren die zich voor je buigen.

Voor jou een rol op de achtergrond. Je zorgt voor het vervoer. Je krijgt een opdracht en je gaat.

 

Een geloofsdaad

En toch: er gebeurt zo ontzettend veel! Zoveel tekenen.

De volkstelling.

Herders.

Koningen.

De ster.

Hanna.

Simeon.

De droom.

De engel.

Bewaard voor de gruwelijke kindermoord.

Je emigratie.

Je terugkeer naar Nazereth.

Je bent geleid. Je bent gedragen.

Maar wist je dat allemaal van tevoren? Op dat eerste moment – en vele keren daarna – was het luisteren naar de engel een daad van geloof.

Je zette je eigen trots opzij.

Mannen zonder trots zijn misschien watjes. Mannen die hun trots op zij kunnen zetten, zijn helden!

Jij past in de laatste categorie. Je zet jezelf opzij om het verhaal van God te laten gebeuren. En dat gaat maar door…

 

In Jeruzalem

Bijvoorbeeld rond Jezus’ bar mitswa. Het gezin van Jozef is in Jeruzalem om Pesach te vieren. Ze zijn Jezus kwijt en na lang zoeken vinden ze hem terug in de tempel. En daar zegt Jezus het…

De jongen die opgroeide in Jozefs werkplaats.

De jongen die daar speelde met het afvalhout en het speelgoed dat Jozef voor hem had gemaakt.

De jongen die op zijn schoot had geluisterd naar de oude verhalen.

“Wist u niet dat ik moest zijn in het huis van mijn vader?”

Pats! Raak!

Zoon van het gebod. Zoon van God. Ook al begrijpen ze het niet, ook hier moet Jozef zich zelf aan de kant zetten.

 

Zoon van Jozef?

Later horen we weinig meer over Jozef. Waarschijnlijk is hij voor Jezus’actieve optreden overleden. Maria en de andere kinderen van Jozef worden later in de verhalen wel genoemd, Jozef niet meer.

Rond zijn dertigste levensjaar begint Jezus op te treden als rabbi. Hij staat, zoals Lucas schrijft, bekend als de zoon van Jozef, de zoon van Eli. En toch openbaart hij zich niet als de zoon van Jozef, maar als de zoon van zijn Vader die in de hemel is. 

Johannes schrijft over Schriftgeleerden die zich afvragen wie deze Jezus is. We kennen zijn ouders: Jozef en Maria. Hoe kan hij dan zeggen dat hij uit de hemel is neergedaald?

Hoe meer Jezus groeit. Hoe meer hij bekend wordt als Zoon van God. Hoe meer Jozef inboet als vader. Iedere lofprijzing aan het adres aan Jezus als Gods zoon zou een pijnlijke herinnering kunnen zijn voor Jozef.

 

Respect!

Jozef verdient ons respect. Natuurlijk, dat verdienen alle acteurs in het kerstverhaal.

De wijzen moesten een verre reis maken op basis van een boekrol en een ster.

De herders gingen op zoek op basis van een overdaad aan engelen met een bijzondere, maar wonderlijke boodschap.

Maria kreeg een engel op bezoek, maar wist zelf zeker dat zij met niemand het bed had gedeeld. Hoe onwerkelijk ook, het kon niet anders. Het moest wel zo zijn.

Jozef had ook een engel gezien in zijn dromen. Maar Jozef kon zomaar een knagende onzekerheid houden. Misschien herken je dat?

Wat als het nou niet… waar… is?

Daarom is Jozef een geloofsheld.

De engel sprak. Jozef nam zijn verantwoordelijkheid. De engel sprak. Jozef ging. Zette zich zelf aan de kant. Gods verhaal wordt werkelijkheid, niet alleen ten koste van Jozef, maar ook in Jozef zelf.

Gods verhaal wordt zichtbaar in het rotsvaste geloof van de rechtschapen Jozef. 

Gods verhaal wordt zichtbaar als jij en ik niet ons zelf in de hoofdrol zetten, maar bereid zijn de ander te dienen.

Gods verhaal wordt zichtbaar als jij en ik niet ons zelf in de spotlight zetten, maar het Kerstkind het podium geven.

————————————————————————–

Dit kerstverhaal is voor de losers, de invisibles, de dromers.

Dit kerstverhaal is voor al de mensen die onzichtbaar zijn, onmisbaar en cruciaal zijn, maar niet de credits krijgen. De mensen met moedige daden op hun conto, maar die nauwelijks worden gezien. De mensen die grote dingen zien, maar niet worden begrepen.

Dit kerstverhaal gaat over jou. Die genoegen neemt met een bijrol. De figurant. Die de betere rol gunt aan de ander. Die de hoofdrol gunt aan het Kerstkind zelf. Jezus.

In jou wordt Gods verhaal zichtbaar.

Advertenties

Een gedachte over “Jozef, de figurant

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s